Líder CPLP fo Omenajen Bá Eis Prezidente Repúblika Francisco Guterres Lú-Olo

banner 468x60

Dílipost.com, Loron 23 Juñu 2026 – Lider sira hosi Komunidade Nasaun Sira Lían Portugés (CPLP) hamutuk ho Primeiru-Ministru, Kay Rala Xanana Gusmão presta omenajen no hato’o sentidu respeitu bá saudozu eis Prezidente Repúblika Timor-Leste, Francisco Guterres Lu-Olo, ne’ebé fila ona bá Aman Maromak Nia Kadunan Santu.

Omenajen ne’e realiza antes hahú reuniaun durante vizita kortezia Primeiru-Ministru Timor-Leste, Kay Rala Xanana Gusmão, bá Sekretariadu Ezekutivu CPLP, iha Rua de São Mamede 21, Lisboa, segunda (22/06).

banner 336x280

Molok hahú enkontru formál, Sekretária Ezekutiva CPLP no embaixadora Angolana, Maria de Fátima Monteiro Jardim konvida partisipante sira hamrik no halo minutus respeitu ida bá eis Xefe Estadu Timor-Leste ne’ebé durante nia lideransa kontribui mós bá fortalesimentu relasaun entre Timor-Leste ho komunidade luzófona.

Iha oportunidade ne’e, líder sira CPLP nian hato’o sentidu solidariedade no konsiderasaun bá povu Timor-Leste no família enlutada, rekoñese Francisco Guterres Lu-Olo nu’udár líder ida ne’ebé dedika nia-an bá servisu públiku no dezenvolvimentu nasaun.

IX Governu konstitusionál liu hosi sorumutu wstraordináriu Konsellu Ministrus loron 22 fulan-juñu tinan 2026, aprova votu pezar no deside hodi dekreta lutu nasionál ba falesimentu saudozu Francisco Guterres Lu-Olo, eis-Prezidente Repúblika Demokrátika Timor-Leste, Prezidente ba Frente Revolucionária de Timor-Leste Independente (FRETILIN) no figura ida ne’ebé iha influénsia iha luta ba libertasaun nasionál.

Lutu nasionál halo iha territóriu nasionál tomak durante loron hitu, hahú hosi tuku 3 lokraik iha loron 22 fulan-juñu to’o tuku 12 kalan iha loron 28 fulan-juñu, ho bandeira nasionál hasa’e to’o ai-riin klaran de’it (meia haste) iha edifísiu públiku hotu-hotu, inklui embaixadas, konsuladus no reprezentasaun sira seluk Estadu nian iha rai-li’ur, no mós iha ró sira Estadu nian.

Francisco Guterres Lu-Olo mate ho tinan 71, iha Ospitál Prince Court iha Kuala Lumpur, Malázia, iha ne’ebé nia simu hela tratamentu médiku intensivu.

Nia moris iha Osú, iha Munisípiu Vikeke, iha loron 7 fulan-setembru tinan 1954, nia dedika parte boot hosi nia moris ba luta libertasaun nasionál, kaer responsabilidade oioin iha rezisténsia durante okupasaun indonézia.

Hafoin Konis Santana nia mate iha tinan 1998, nia asume lideransa polítika rezisténsia timorense nian.

Iha tinan 2001, nia eleitu nu’udar Prezidente Asembleia Konstituinte, órgaun ne’ebé responsavel ba elaborasaun Konstituisaun Repúblika.

Nia hala’o knaar nu’udar Prezidente Parlamentu Nasionál hosi tinan 2002 to’o tinan 2007 no eleitu nu’udar Prezidente Repúblika iha tinan 2017, kargu ne’ebé nia kaer to’o tinan 2022.

Francisco Guterres Lu-Olo hetan kondekorasaun ho Kolár Orden Timor-Leste iha tinan 2009, Grande Kolár Orden Timor-Leste iha tinan 2022, no mós Grande Kolár Orden Infante D. Henrique, ne’ebé atribui hosi Repúblika Portugeza iha tinan hanesan, hodi rekoñese ninia kontribuisaun ba Timor-Leste no ba hametin relasoins entre nasaun rua ne’e.

Ho alterasaun ida-ne’e, Governu fó omenajen ba membru ida ne’ebé importante iha luta libertasaun nasionál no hato’o sentidu kondolénsia kle’an ba nia espoza, oan sira no membru família sira seluk, ba FRETILIN, no mós ba povu timoroan tomak, hodi rekoñese legadu dedikasaun no servisu ne’ebé Francisco Guterres LU Olo fó ba konstrusaun Timor-Leste ida ne’ebé livre, demokrátiku no soberanu.

Entretantu, vizita Primeiru-Ministru bá Sekretariadu Ezekutivu CPLP realiza iha kontestu hametin kooperasaun no relasaun entre Timor-Leste ho organizasaun luzófona ne’e.

Iha vizita ne’e, Primeiru-Ministru Xanana Gusmão akompaña hosi Ministru Justisa, Sérgio da Costa Hornai, Ministra Edukasaun, Dulce de Jesus Soares, Embaixadora Timor-Leste bá CPLP, Natália Carrascalão, Xefe Gabinete Primeiru-Ministru, Elizabeth Exposto, no Inês Araújo Gonçalves.

 

Jornalista: Dílipost.com 

banner 336x280

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *