DiliPost.com-Eestudante nain-11 husi Eskola Bázika Fillial (EBF), 1,2,3 siklu 09 Setembru Bobomana Tuminn Oesilo-Oecusse hato’o defikuldade durante sira enfreta ba Prezidente Repúblika (PR), José Manuel Ramos Horta iha kompromisu no se’i hatan halerik husi Estudante sira.
Kompromisu,”ha’u nian se’i hadi’ak Eskola ne’eba fó ona orientasaun ba Staff Oecusse. Hare’e saida mak presiza materiál Sosial kedas. Iha kontratór ruma bele halo, se la’e Lójistika PR mak hala’o.
Sira iha esperiensia di’ak halo ona uma barak ba komunidade ho kualidade, purtantu bele halo mós Eskola. Tenke halo kedas prióridade-1. Depois bele hare’e to’ok, iha ona ‘Asrama-1’ iha Oecusse, PR mós bele hadi’ak tiha Asrama ne’e, ta’u hari’is,”hatetden PR-Horta hafoin hasoru malun ho Estudante husi RAEOA, iha Palásiu Prezidensiál Bairru-Pite, Kinta-feira (11/12/2025).
Nia subliña, estudante sira balun hakarak hela iha Dili mós bele, Xefe Estadu sei ba ko’alia ho madre balun simu sira iha asram iha Dili.
Familia
“Ha’u rasik pesoalmente bele selu sira nian fulan-fulan, se mak hakarak hela bele hela, klaru depois do’ok husi família mais depois hare’e PR ho ha’u bele selu transporte konforme feria ou saida bele Ba-Mai (BM), Oecusse,”nia tenik.
Problema barak iha TL tomak, la’ós iha Oecusse de’it, PR ajuda tiha ona Asram lubuk-1, Madre sira lubuk-1 iha TL laran, la’ós primeira-vez. Labarik balun,”ami ta’u Me. Guelermina simu labarik balun Xefi Estadu lori ba ne’eba fó osan ajuda, buat hirak ne’e, purtantu la’ós primeira-vez barak loos.
Nia argumenta, PR halo ona uma lubuk-1 ba ki’ak sira,”ita bo’ot sira koñese balun iha Bobonaro-Atsabe,”konfesa nia.
Transferensia
Depois,”ha’u nia Staff se’i tu’ur hamutuk sira mak hakarak hela iha Dili ami trata rai Madre balun. Asram balun besik Eskola, halo transferensia Eskola nune’e, la bele lakon Eskola. Purtantu, se’i kolabora ho ita bo’ot sira, imi nia servisu di’ak, PR se’i apoiu ita nia servisu,”PR-Horta konklui.
Inisiativa
Fatin hanesan Profissor, Renato de Jesus hateten, sira husi EBF-09 Setembru Oecusse ERskola terseiru siklu lokaliza besik RI. Parte Oesilo hola inisiativa hetan konvite diretamente husi PR-Horta ohin hola parte iha ne’e, atu halo enkontru offisiál ho Xefi Estadu.
Nia haktuir, sentimentu ne’ebé sira iha kontente tebes ida ne’e, iha sira moris tebes se’i la haluha ho Estudante-11, Profissor na’in-4, se’i la haluha, tanba pela primeira-vez.
Rural
Nia hatutan, maski Eskola área Rurál, maibé lakohi lakon ho Eskola sira iha Villa. Dala-1 tan, agradese ba oportunidade osan me’an ida ne’e, la haluha iha sira nia moris. Edukasaun sira prontu hahú husi baze mai, mai jerasaun foun se’i kolabora nafatin ho PR oportunidade ne’ebé iha, hamutuk dezenvolve Edukasaun husi área Rural.
Objetivu husi enkontru ohin ho PR hato’o buat ne’ebé,”ami sente iha área Rurál ne’eba, fasilidade hirak ne’ebé sente la konfortavel no Infraestrutura sira oioin no problema báziku hasoru. Ida ne’e, hakarak hato’o ba PR nune’e, tenta hamutuk servisu hamutuk ho ami, parte relevante sira hodi hatan nesésidade hirak ne’e,”komunga Profissor-Renato.
Ezemplu
Infraestrutura báziku ne’ebé iha hanesan Estudante barak hela do’ok, prepara fatin ruma. Pur-ezemplu, Asrama ruma ne’ebé besik nune’e, bele hatan ba labarik sira,”nia haktu’ir.
Tanba, iha Estudante balun la’o ho 6 km tu’un, sa’e foho Ba-Mai (BM), Eskola ohin hato’o ba PR rona rasik karik ba futuru, posibilidade bele hari’i nétik Asrama ruma nune’e, fasilita Estudante sira. Nune’e, hare’e ba oin Estudante balun mak Dili ou buat ne’ebé bele tulun parte sira hanesan ne’e.
Hada’u
Fasilidade daudaun ne’e,”ami uza hela edifisiu-I, II-siklu nian, ida ne’e ami tenke tama iha parte meiudia. Tenke hada’u malun ho I-siklu ho II-siklu. Ida ne’e, ita hasoru daudaun iha Eskola refere,”Profissor-Renato ténik. Entretantu, totál Estudante-5.00 resin, I, II no III siklu 2.00 resin no Profissor hamutuk na’in-7.(lx)












