Dílipost.com, Loron 25 Juñu 2026 – Ho laran triste no matan-bee, grupu povu aileba sira hosi Munisípiu Aileu no fatin seluk mai rezidénsia saudozu Eis-Prezidente Repúblika Francisco Guterres “Lú Olo” iha Farol, hodi presta omenajen ikus ba eis-Prezidente Repúblika ne’ebé durante nia moris konsidera nu’udar aman ida ba povu ki’ik no ema susar sira.
Sira lori aifuan oioin nu’udar símbolu domin, respeitu no gratidaun ba líder ida ne’ebé sira hatene hamutuk ho povu no tau matan ba ema ki’ik sira durante nia moris.
Rozalina Pereira de Jesus, povu aileba ida, hatete katak partida Lú Olo halo sira sente lakon boot ida.
“ Ami senti lakon tebes, ami nia aman lakon husi ami. Tan ne’e ami povu aileba mai ne’e, tanba ami nia domin ba nia. Aifuan ne’ebé ami lori mai ne’e rezultadu hosi ami nia servisu loron-loron iha merkadu,” dehan Rozalina iha Maktoban Eis-Prezidente Repúblika Francisco Guterres Lú-Olo nia Rezidénsia Faról.
Sentimentu hanesan mos hato’o hosi Florinda dos Reis, ne’ebé dehan Lú Olo hanesan ai-hun ida ne’ebé fó malirin ba povu.
“Hadomi duni ami nia nai-ulun hanesan ai-hun ida ne’ebé hamahon ami. Ami hotu triste tebes. Ami lori aifuan karidade nian hanesan sinal domin no respeitu ba nia,” hateten Florinda.
Tuir nia, maioria aileba sira ne’ebé mai presta omenajen ne’e servisu loron-loron iha Merkadu Taibesi. Bainhira rona notísia kona-ba partida Lú Olo, sira bolu malu no organiza-an rasik atu mai Farol.
“Ami aileba iha Dili deit, loron-loron fa’an iha Merkadu Taibesi. Bainhira rona katak avo mate, ami bolu malu mai tanba hadomi nia. Ita nia ai-hun ida tohar ona, entaun ami tenke mai,” dehan nia.
Florinda konta katak bainhira to’o rezidénsia, sira hetan oportunidade atu haree diretamente mate-isin saudozu nian no hasoru nia espoza no oan sira.
“Ami hasoru nia isin mate no hasoru nia espoza no oan sira. Ami sente kontente no triste dala ida. Nia isin mak mate, maibé nia espiritu sei akompaña ami nafatin,” dehan Florinda ho emosional.
Ba sira, Lú Olo la’ós deit líder polítiku ida, maibé aman ida ne’ebé luta husi ai-laran to’o independénsia no ukun-an.
“Saudozu hanesan aman ida ne’ebé luta husi ai-laran to’o ukun-an. Tanba ne’e nia mate halo ami triste tebes,” hateten nia.
Entre povu ne’ebé marka prezensa iha rezidénsia Farol mos Manuel de Jesus, aileba ida ne’ebé durante tinan barak iha relasaun besik ho saudozu Lú Olo.
Manuel relata katak desde tinan 2006 nia fa’an modo no ai-fuan ho kerobak iha Dili no regularmente tama ba uma Lú Olo nian atu entrega sasán.
“Iha tempu ne’ebá ha’u fa’an modo no lori tama ba uma laran. Saudozu sempre simu di’ak ha’u. Bainhira sira muda ba fatin seluk, nia husu karik ha’u bele kontinua tuir, no ha’u dehan bele,” konta Manuel.
Nia lembra katak maski depois seguransa sira muda ona, nia nafatin mai buka Lú Olo tanba relasaun ne’ebé iha entre sira.
“Prezidente hadomi duni ha’u. Ha’u bele dudu kerobak tama to’o dapur laran. Dala ruma ha’u tama ba dapur, nia halimar ho labarik sira no nia fen prepara kafe ba ha’u hemu,” dehan Manuel.
Nia hatete katak bainhira rona notísia kona-ba Eis-Prezidente Repúblika Francisco Guterres Lú-Olo nia mate, nia sente laran monu no la iha vontade atu kontinua fa’an sasán.
“ Bainhira rona Prezidente mate, ha’u la kontente ona atu fa’an sasán. Atu hetan ema di’ak hanesan katuas no ferik ne’e laiha ona,” dehan nia.
Durante vizita ne’e, meza ki’ik balun nakonu ho aifuan ne’ebé aileba sira lori mai nu’udar oferese domin no respeitu ba líder ne’ebé sira konsidera hanesan aman ida ba povu.
Deputada Bankada FRETILIN, Lídia Norberta, ne’ebé simu delegasaun aileba sira, agradese ba inisiativa espontánea ne’ebé povu ne’e hatudu.
“Ida ne’e mak domin hosi imi. Ami agradese tebes ba ita boot sira ne’ebé mai presta omenajen. Karik balun seidauk mai, bele konvida mai tan. Depois bele hemu bee manas no rejistu naran,” hateten Lídia.
Partisipasaun povu aileba sira iha serimónia omenajen ne’e hatudu domin no respeitu ne’ebé ema ki’ik sira iha ba saudozu Francisco Guterres “Lú Olo”, ne’ebé durante nia moris konsidera nu’udar líder simples, hakmanek no besik ho povu.
Ba sira, partida Lú Olo la’ós deit lakon ida ba família ka partidu polítiku ida, maibé lakon ida ba povu tomak ne’ebé durante ne’e hetan inspirasaun hosi nia lideransa no nia dedikasaun ba nasaun.
Jornalista : Azacsi Quintão
