DiliPost. com – Arguidu ho inisial AC hanesan eis Deputadu la marka prezensa, Sesta feira (25/04) ohin, iha Tribunal Judisial Primera Instansia Dili (TJPID) ba kontinuasaun julgamentu kazu Administrasaun Danoza, Partesipasaun ekonomia Negosiu.
Iha prosesu julgamentu ne’ebe antes ne’e iha TJPID arguidu nain 11, inklui eis deputadu AC partisipa julgamentu. Maibe, prosesu kontinusaun ba kazu refere arguidu AC labele marka prezensa tanba hato’o hela nia karta justifikasaun ba Tribunal.
Iha prosesu ne’e tribunal rona ona deklarasaun arguidu sira nian, inklui mos sasin sira nia deklarasaun. Maibe iha momentu rona deklarasaun arguidu sira nian, rona separadu.
Ho nune’e iha Sesta-feira ohin, Juiz Jumiaty Freitas lee hikas deklarasaun arguidu sira nian iha sala julgamentu laran, nune’e arguidu sira ne’ebe momentu balu presta deklarasaun sira la rona sira bele rona hikas fali.
Iha sala julgamentu arguidu AC lamarka prezensa, no hato hela karta justifikasaun ne’ebe aprezenta husi nia Advogadu Pedro Aparicio.
Hafoin Juiz prosesu lee tiha deklarasaun husi arguidu sira nian, Tribunal deside adia hikas prosesu ba loron 23 fulan Maiu tinan ne’e tuku 9 dader.
Tuir faktus katak , prosesu ne’e lori ba iha Tribunal, ligasaun iha tinan 2014 tinan 2015 no tinan 2016, Ministeriu Komersiu Industria Ambiente preve orsamentu Estadu ho naran fundu Suvensaun Publika hodi fo apoiu ba grupu benefisiariu 8 ne’ebe halo sira nia atividade iha varias ekonomia ne’ebe namkari iha Munisipiu haat hanesan, Aileu, Ainaro, Manufahi no Covalima.
Maibe, iha parte implementasaun ka ezekusaun fundu subensaun publiku grupu benefisiariu sira la kumpri regra, no prosedementu ne’ebe define ona iha dekretu Governu numeru 01/2009 loron 18 fulan Fevereru no manual fundu suvensaun publika versaun tetun nian ne’ebe estabelese iha tinan 2015 ho nia kontratu sira husi parte ne’ebe envolve iha atividade refere.
Bazeia ba dokumentus no depoimentus testamua katak, grupu hirak ne’e seidauk relata relatoriu gastu orsamentu ba MCIA no la iha fiskalizasaun, Monitorizasaun no kontrolu husi MCIA ba atividade grupu nian, ida ne’e kontra regra iha kontratu no Dekretu Governu Numeru 1/2009 hamosu prejuizu ba orsamentu Estadu.
Atu responsabiliza atu responsabel Grupu sira, Dirijente Diresaun Geral Industria no Coperativa, Dirijente Diresaun Komersiu, Dirijente Diresaun Geral Administrasaun Finansas.
Tan ne’e, arguidu AC, AC FL, LIHF, ho forma livre deliberada, konsientemente hodi sertifika aprova no asina orsamentu Estadu nian liu husi programa Subensaun Publika hodi fo benefisiu ba arguidu CFS, LLRM, AB, GMR, AB, DCS, JB, MP.
Maibe, viola no la kumpri prosedementu ne’ebe regula iha kalsula 5 numerun 1 no artigu 10 no klasula 5 alinea B artigu 6 numeru 31 dekretu Governu No.1/2009 hodi fo prezuizu ba Estadu.
No arguidu sira hatene katak hahalok ne’eproebidu no hetan punisaun tuir lei penal, maibe nia kontinua pratika asaun nee.
Tanba ne’ekonstitui arguidu AC, AC, FL, LIHF, nudar ko autor material ho forma konsumadu ba krime Abuzu Poder, Partesipasaun Ekonomia em Negosiu, Administrasuan Danoza iha artigu 297, artigu 299, no artigu 274.
Arguida CPS, LLRM, AB, GMR, AB, DCA, JB, MP asina konratu ho arguidu AC, AC, FL, LIHF, hodi simu osan husi Estadu hodi halao atividade Negosiu sira nian, maibe sira la jere ho diak no sira viola no la kumpri prosedementu neebe regula iha kalsula 5 numerun1 no artigu 10 no klasula 5 alinea B artigu 6 numeru 31 dekretu Governu No.1/2009 hodi fo prezuizu ba Estadu.
Tan ne’e arguida CPS, LLRM, AB, GMR, AB, DCA, JB, MP ho forma livre deliberada konsientemente la administra didiak, osan Estadu nian neebe sira simu husi arguidu AC, AC, FL. LIHF, nune’efo prezuizu ba Estadu RDTL.
Tan ne’e konstitui arguida CPS, LLRM, AB, GMR, AB, DCA, JB, MP nudar autores material ho forma konsumada ba krime Administrasaun Danoza, Partesipasaun Ekonomia Negosiu tuir artigu 274 no artigu 299 husi Kodigu Penal.
Audensia julgamentu ne’e, prezide husi Juiz Kolektivu, Joao Ribeiro, Jose Gonsalves, Jumiaty Freitas, Ministeriu Publiku reprezenta husi Prokurador Matias Soares, arguidu hetan asistensia legal husi Defensor Publiku, no Advogadu Privadu.
Jornalista : Octacina da Costa
